Саха сирэ

ЫЙЫТ-ХОРУЙДУУБУТ: Хамнаһа суох уоппуска

“Хамнаһа суох уоппуска хайдах бэриллэрий? Үлэни биэрээччи үлэһит сөбүлэҥэ суох хамнаһа суох уоппускаҕа ыытыан сөп дуо?” Идэлээх сойуустар федерацияларын Үлэ быраабыгар иниспиэксийэтин салайааччы, СӨ үтүөлээх юриһа Наталья Барковская ыйытыыларга хоруйдуур. — Үлэ кодексын 128 ыстатыйатын 1‑кы чааһынан, дьиэ кэргэҥҥэ үөскээбит балаһыанньанан уонна да атын убаастанар биричиинэнэн, үлэһит суругунан сайабылыанньатынан, хамнаһа суох уоппуска бэриллиэн сөп. Бу маннык уоппуска …

ЫЙЫТ-ХОРУЙДУУБУТ: Хамнаһа суох уоппуска Читать полностью »

Дьокуускайга итирик суоппар оҕо күүтэр дьахтар өлүүтүгэр уорбаланар

Дьокуускай куорат  борокуратуурата оҕо күүтэр дьахтар өлүүлээх суол быһылаанын чахчытынан холуобунай дьыала тэриллиитин сокуоннайынан билиннэ. Дьыала СӨ Борокуратууратын хонтуруолугар турар. Силиэстийэ дааннайынан, суол саахала алтынньы 3 күнүгэр киэһэ 23 чаас саҕана Дьокуускайга Ленин проспегын уонна Хабаров уулуссатын быһа охсуһуутугар тахсыбыт. «Nissan Skyline» массыына суоппара арыгы иһэн баран, итирик туруктаах уонна тырааныспары ыытар бырааба суох сылдьан, …

Дьокуускайга итирик суоппар оҕо күүтэр дьахтар өлүүтүгэр уорбаланар Читать полностью »

78 тыһыынча киһи «Госуслуги Дом» сыһыарыыны туһанар

«Госуслуги Дом» мобильнай сыһыарыыны өрөспүүбүлүкэ олохтоохторо көхтөөхтүк туһаналлара салҕанар. Бүгүҥҥү күҥҥэ сыһыарыыны 78 789 киһи хачайдаан ылан, туһанар диэн олох-дьаһах хаһаайыстыбатын, энэргиэтикэ министиэристибэтэ иһитиннэрэр.  Сыһыарыыны хомунаалынай өҥөлөрү төлүүргэ уонна счетчик көрдөрүүлэрин туттарарга туһаныахха сөп. Салайар хампаанньалартан үп-харчы отчуоттара уонна хапытаалынай өрөмүөн туһунан информация эмиэ баар. Сервис өссө ыаллыылары кытта кэпсэтэр уонна салайар хампаанньа үлэтин хонтуруоллуур …

78 тыһыынча киһи «Госуслуги Дом» сыһыарыыны туһанар Читать полностью »

«Битва роботов» иккис сүүмэрдиир түһүмэҕэ алтынньы 11 күнүгэр ыытыллыаҕа

«Битва роботов» норуоттар икки ардыларынааҕы чөмпүйэнээт 2025 сыллааҕы сезонун иккис сүүмэрдиир түһүмэҕэ алтынньы 11 күнүгэр ыытыллыаҕа. Чөмпүйэнээт сыала –дойдуга сайдыыны хамсатар күүс уонна аныгы цифровой технологиялары өйөөһүн быһыытынан инженернэй толкуйу киэҥник тарҕатыы. Чөмпүйэнээт иккис сүүмэрдиир түһүмэҕэр Арассыыйаттан, Индияттан уонна Бразилияттан 28 хамаанда күөн көрсүөҕэ:«Битва роботов» көрүҥҥэ 110 киилэҕэ диэри ыйааһыҥҥа – 16 хамаанда, оттон «Битва …

«Битва роботов» иккис сүүмэрдиир түһүмэҕэ алтынньы 11 күнүгэр ыытыллыаҕа Читать полностью »

Госдуумаҕа хамнаһы сыл аайы индексациялыыры сокуонунан бигэргэтэргэ этии киллэрдилэр

Дойду үрдүнэн хамнаһы сыл аайы индексациялааһын бары эйгэни хабыахтаах, онно сөптөөх мэхэньииһим РФ Үлэ кодексатыгар суруллуон сөп. Бу туһунан ТАСС интервьютугар Госдуума Үлэҕэ, социальнай бэлиитикэҕэ уонна бэтэрээннэр дьыалаларыгар кэмитиэтин бэрэссэдээтэлэ Ярослав Нилов эттэ. «Инфляция буоларын быһыытынан, үлэһит хамнаһа сыл аайы үрдүөхтээх, ханна, ханнык эйгэҕэ үлэлиириттэн тутулуга суох. Ханнык баҕарар түгэҥҥэ хамнас үрдээһинэ кырата дьиҥнээх инфляция …

Госдуумаҕа хамнаһы сыл аайы индексациялыыры сокуонунан бигэргэтэргэ этии киллэрдилэр Читать полностью »

Кэскиллээх тутааччыларга анаан үлэ дьаарбаҥката буолан ааста

Дьокуускайга «Эдэр исписэлиис – кэскиллээх тутааччы» пуорум чэрчитинэн үлэ дьаарбаҥката буолан ааста. М.К. Аммосов аатынан Хотугулуу-Илиҥҥи федеральнай университеттыын кыттыһан тэриллибит тэрээһиҥҥэ бастыҥ тутуу хампаанньалара, тырааныспар, бырамыысыланнас уонна олох-дьаһах хомунаалынай хаһаайыстыбатын эйгэтин бэрэстэбиитэллэрэ кыттыыны ыллылар. «Биһиги устудьуоннар үөрэнэр кэмнэригэр  үлэлэрин миэстэтин быһаарыналларын, ханнык сатабыллары сайыннарыахтаахтарын өйдүүллэрин, үөрэхтэрин бүтэрэн баран, табыгастаах уонна барыыстаах үлэни булалларыгар усулуобуйа тэрийэргэ …

Кэскиллээх тутааччыларга анаан үлэ дьаарбаҥката буолан ааста Читать полностью »

Муусука истэ турдаҕына төлөпүөнүн былдьаабыттар

Уулуссаҕа дьонтон төлөпүөнү, суумканы уоруу, былдьааһын биирдэ эмит тахсар. Биир оннук түбэлтэ Дьокуускайга таҕыста. Полиция 4-с нүөмэрдээх отделыгар ас-үөл маҕаһыынын таһыгар  төлөпүөнүн былдьаппыт олохтоох киһиттэн сайабылыанньа киирбит.  Хоромньу кээмэйэ  6 000 солк. Суһал-ирдиир үлэ кэмигэр холуобунай ирдэбил үлэһиттэрэ  Алдантан төрүттээх  33 саастаах уорбаланааччыны туппуттар. Быһаарыллыбытынан, эмсэҕэлээччи маҕаһыын кэннигэр муусука истэ турбут. Онуоха уорбаланааччы эмискэ кэлэн …

Муусука истэ турдаҕына төлөпүөнүн былдьаабыттар Читать полностью »

Эрдэҕэс саастаах оҕо түүннэри сылдьар буоллаҕына…

Сокуоннай сааһын ситэ илик оҕо уопсастыбаннай миэстэҕэ түүннэри сылдьара сэрэхтээх. Киниэхэ бэйэтигэр даҕаны, ону сэргэ алҕас буруйу да оҥоруон сөп диэн психологтар бэлиэтииллэр.  РФ оҕо бырааһа Виктор Краснов  оҕо хойутаан дьиэ боруогун саҥа атыллаатын кытта хаһан да хаһыытаан көрсүмэҥ диэн сүбэлиир. Ол кэриэтин төрөппүт холкутук: «Туох буолла, барыта этэҥҥэ дуо?», — диэн ыйыта тоһуйуохтаах. Оҕо …

Эрдэҕэс саастаах оҕо түүннэри сылдьар буоллаҕына… Читать полностью »

Сөпкө тыына үөрэниэҕиҥ

Киһи тыҥата 1 чааска ортотунан 5-17 лиитирэ углекислай гааһы, 50 грамм ууну таһаарар. Мүнүүтэҕэ ортотунан 14-15 тыыныыны оҥорор (саҥа төрөөбүт оҕолор – 40-60, кыра оҕолор – 30-40). Биир эҕирийиигэ 400-500 мл салгын киирэр. Салгыны таһаарбыт да кэннэ, тыҥаҕа 2000-3000 мл салгын тобоҕо хаалар эбит. Ол иһин тыҥа чуолаҕастарыгар (альвеолаларга) кислород уонна углекислай гаас куруук баар. …

Сөпкө тыына үөрэниэҕиҥ Читать полностью »

Үлэнэн иитиллии

Ханнык баҕарар киһи бу орто дойдуга олоҕо араастык ааһар. Прасковья Осиповна эринээн Бүөтүрдүүн үс оҕону төрөтөн ийэ, аҕа аатын сүкпүттэрэ. Ол эрээри, иллээх, үөрүүлээх олохторо уһаабатаҕа. Бүөтүр адьас эдэр сааһыгар айаас акка дэҥнэнэн күн сириттэн букатыннаахтык күрэммитэ. Боккуойа эрэйи эҥэринэн тэлэн, оҕолорун тустарыгар олорбута. Аны соҕотох кыыһа Таанньа ыалдьан биэс сааһыгар олохтон барбыта. Боккуойа Бүөтүрдүүн …

Үлэнэн иитиллии Читать полностью »