Саха сирэ

Куомуннаһан тэрилтэ харчытын сиэбиттэр

Нерюнгри куорат борокуратуурата түөрт киһи холуобунай дьыалатынан буруйдуур түмүгү бигэргэттэ. Кинилэр РФ холуобунай кодексатын 159  ыст.4 ч. (эрдэттэн куомуннаһан, дуоһунастарын туһанан элбэх суумалаах үбү сиэһиҥҥэ)  буруйданаллар. Силиэстийэ сабаҕалааһынынан, буруйданааччылар Нерюнгритааҕы көтөр фабрикатыгар экэнэмииһинэн уонна буҕаалтырынан үлэлии сылдьан куомуннаспыттар. 2021  сыл алтынньытыттан 2023 сыл олунньутугар диэри дуоһунастарын туһанан эбии харчы ылар сыалтан билэр дьоннорун, аймахтарын көтөр …

Куомуннаһан тэрилтэ харчытын сиэбиттэр Читать полностью »

Мандар Уус алгыһынан

Саха саарына Б. Ф. Неустроев‑Мандар Уус быйыл алтынньыга 80 сааһын туолар. Онуоха анаан, Хомус түмэлэ 2019 сыллаахха кулун тутар саҥатыгар Мандартан ылбыт кэпсэтиитин билиһиннэрэбит. Мандар икки аҥаар чаас холобурдаах кэпсээнигэр хомус былыргытын уонна аныгытын туһунан элбэҕи да кэпсээбитэ. Кутаама уустара — Кутаамаҕа (Таатта Баайаҕатын сирэ) элбэх да уус олорбута. Онон Кутаама дьахталлара биир эрэ хомустаах буоллахтарына, астыммат этилэрэ. …

Мандар Уус алгыһынан Читать полностью »

Массыына бириис Саха сиригэр хаалла!

Сэбиэскэй Сойуус Дьоруойа Федор Охлопков аатынан «Сулус» полигоҥҥа ыраах дистанцияны ытыыга АФ Сэбилэниилээх Күүстэрин снайпиҥҥа чөмпүйэнээтин үһүс аһаҕас турнира түмүктэннэ. Турнир РФ бырабыыталыстыбатын бэрэссэдээтэлин солбуйааччыта — Уһук Илиҥҥэ РФ Бэрэсидьиэнин боломуочуйалаах бэрэстэбиитэлэ Юрий Трутнев салайыытынан ыытыллар. Тэрээһини УИФУо РФ Бэрэсидьиэнин боломуочуйалаах бэрэстэбиитэлин аппараата, Арассыыйа бойобуой снайпиҥҥа федерацията, СӨ бырабыыталыстыбата, «Буойун» байыаннай-спортивнай бэлэмнэнии уонна патриотическай иитии …

Массыына бириис Саха сиригэр хаалла! Читать полностью »

СҮБЭҺИТ: Массыына ыытыаххын баҕараҕын…

Киһи олоххо тугу барытын сатыыр буоллаҕына, көҥүл буолар дииллэр мындыр дьон. Ким да сирэйин-хараҕын манаабакка ыллыҥ да оҥороруҥ бу эн олоххо көҥүлүҥ буолар эбит. Кэрэ аҥаардар эмиэ олоххо көҥүл буолар туһуттан эр дьон сатыырын сатыырга дьулуһаллар. Ол түмүгэр билигин массыына ыытар, уһанар, бултуур кэрэ аҥаардар үгүстэр. Бүгүн массыына ыытар быраабы ылыыга үөрэнии уонна хорсун санаа …

СҮБЭҺИТ: Массыына ыытыаххын баҕараҕын… Читать полностью »

Хаптаҕайтан тимирдэнэн, Уһук Илини баһылаан

Мэҥэ Хаҥалас улууһун Хаптаҕай нэһилиэгин сиригэр-уотугар балаҕан ыйын 23–24 күннэригэр XVIII үйэтээҕи Тамма тимири уһаарар собуота үбүлүөйдээх 290 сылын көрсө ыраахтан чугастан тоҕуоруспут тимир уустарын сомоҕолуур болгуо тимир төрөөн тахсар «Өбүгэлэргэ сүгүрүйүү» үөрүүлээх тэрээһинэ үрдүк таһымнаахтык буолан ааста. “2025 сылга Камчаткатааҕы Бастакы эспэдииссийэ 300 сылын уонна Тамма тимири оҥорор собуотун 290 сылын бэлиэтиибит. Бу собуот Саха сирин, Дьокуускай …

Хаптаҕайтан тимирдэнэн, Уһук Илини баһылаан Читать полностью »

ЫЙЫТ-ХОРУЙДУУБУТ: Үлэҕэ киирэргэ тургутар болдьох

“Аҥаардас ийэбин, тэрилтэҕэ үлэҕэ киирэн эрэбин. Маныаха тургутар болдьоҕо суох үлэҕэ киирэр дьон испииһэгэр хапсабын дуо?” Идэлээх сойуустар федерацияларын Үлэ быраабыгар иниспиэксийэтин салайааччы, СӨ үтүөлээх юриһа Наталья Барковская ыйытыыларга хоруйдуур. — РФ Үлэ кодексын 70‑с ыстатыйатынан, үлэҕэ киирэргэ тургутар болдьох олохтоммот: — сокуон ирдэбилинэн, куонкуруска кыайан, тустаах дуоһунаска үлэҕэ киирэн эрэр дьоҥҥо; — хат дьахталларга уонна балтараатыгар диэри …

ЫЙЫТ-ХОРУЙДУУБУТ: Үлэҕэ киирэргэ тургутар болдьох Читать полностью »

Олох очурдара: “Резиденция” тойоно

Дьогдьоот күһүн буолла. Көтөҕө түһэ да илигинэ, хаар түһэн, маҥан суорҕанынан сири-дойдуну бүрүйдэ, онтон эмиэ да уулларда. Ити курдук хаста да хатыланна. Аны ардахтаан-хаардаан баран, тоҥорон хачыгыратан кэбистэ. Сир-дойду мууһунан бүрүлүннэ, хаара суох курас сирэйинэн көрөн сытта. Биир түүн тыалыран-силлиэрэн, көтөҕөтүн ситэри суйдаан кэбистэ. Тыа иһэ курдары көстөр буолуор диэри салгын дьэҥкэрдэ, ырааһырда. Дьөгүөр тоҕо …

Олох очурдара: “Резиденция” тойоно Читать полностью »

Сүрүн болҕомто түүҥҥү ытыыга ууруллар

Бүгүн “Сулус” полигон базатыгар ыраах дистанцияны ытыыга снайпинг аһаҕас турнира буола турар. Кылаабынай судьуйа Юрий Трутнев көмөлөһөөччүтэ, позывнойа “Марк”: -Күрэхтэһии таһыма үрдээн иһэр. Бастатан туран, Оборуона министиэристибэтиттэн уонна байыаннай дьайыы буола турар сириттэн элбэх киһи кэлбит. Бастакы күнтэн көрдөххө, ытыы хаачыстыбата тупсубут, быдан күүстээх калибрдары туттар буолбуттар, бэлэмнэнии эмиэ оннук, ол иһин таһыма үрдээн иһэрэ …

Сүрүн болҕомто түүҥҥү ытыыга ууруллар Читать полностью »

Оҕо аутизмын эрдэ хайдах быһааралларый?

Билигин аутизм курдук диагнозтаах оҕо олус элбэх.  Ити эдэр ийэлэр оҕо күүтэр кэмнэригэр аһары көмпүүтэргэ, төлөпүөҥҥэ олорууларын дьайыытыгар эмиэ сабаҕалыыллар. Оҕо аутизмын эрдэ быһаардахха, көмөлөһүөххэ сөбүн туһунан  оҕо бырааһа Виктор Краснов маннык быһаарар. Оҕо аутизма икки сааһыгар диэри биллэр эбит. Болҕомтолоох төрөппүттэр эрдэ хамсаннахтарына, оҕону быыһыахха сөбүн туһунан быраас санаатын үллэстэр. Иккилээх оҕо аатын истиэхтээх, …

Оҕо аутизмын эрдэ хайдах быһааралларый? Читать полностью »

Чараҥҥа — саҥалыы тыыннаммыт Култуура киинэ

Култуура киинэ (кулууп) диэн ханнык баҕарар дэриэбинэ, бөһүөлэк, нэһилиэк тэбэр сүрэҕэ диэтэхпинэ сыыспатым буолуо. Киинэ буоллун, кэнсиэр буоллун, бырааһынньык буоллун барыта манна буолар. Ол да иһин, олохтоохтор көрсөр, алтыһар, сонун үллэстэн сэлэһэр сирдэрэ, эргийэр кииннэрэ буоллаҕа. Мин көлүөнэм дьоно оҕо эрдэхтэн төһөлөөх элбэх киинэҕэ, кэнсиэркэ сылдьыбыттара, төһөлөөх элбэх дьоллоох түгэннэртэн үөрбүттэрэ-көппүттэрэ буолуой?! Ол саҕана тымныытыгар …

Чараҥҥа — саҥалыы тыыннаммыт Култуура киинэ Читать полностью »