Саха сирэ

Кэлэр 10 сылга Арктикаҕа 30 трлн.солк. инвестицияланар

Бырабыыталыстыба бэрэссэдээтэлин солбуйааччы уонна Уһук Илиҥҥи федеральнай уокурукка бэрэсидьиэн боломуочуйалаах бэрэстэбиитэлэ Юрий Трутнев бэрэсидьиэн Владимир Путиҥҥа Арассыыйа Арктическай зонатын сайдыытын туһунан отчуоттаата. Отчуоту судаарыстыба баһылыгын уонна бырабыыталыстыба чилиэннэрин көрсүһүүтүгэр билиһиннэрдэ.   «Арассыыйа Федерациятын Арктическай зоната экэниэмикэ сайдыытыгар уонна дойду куттала суох буолуутугар стратегическай суолталаах сир-уот буолар. Эһиги быһаарыыларгытынан, Владимир Владимирович, 2020 сылга Арктикаҕа инвестицияҕа саамай …

Кэлэр 10 сылга Арктикаҕа 30 трлн.солк. инвестицияланар Читать полностью »

«Буойун» кииҥҥэ бэйэни көмүскэнии бырагыраамата киирдэ

«Буойун» киин Арассыыйатааҕы бойобуой ускуустуба сойууһун кытта бииргэ оҥорбут «Бэйэни көмүскэнии. 1 таһым» диэн эбии уопсай сайдыы бырагырааматын киллэрдэ.   «Арассыыйа бэрэсидьиэнэ Владимир Путин сорудаҕынан тэриллибит «Буойун» киин сыала-соруга: биһиги  уолаттарбытын уонна кыргыттарбытын эт-хаан, өй-санаа өттүнэн күүстээх оҥоруу, кинилэри кытта дойдубут эмиэ күүһүрэр. Ол эрээри, саамай сүрүнэ, бу күүстээх буолуу эрэ буолбатах,  Ийэ дойдуну таптыыр, …

«Буойун» кииҥҥэ бэйэни көмүскэнии бырагыраамата киирдэ Читать полностью »

“Креативнай идэҕэ ханна үөрэнэбин?”

Анаабыр улууһуттан 11-с кылаас үөрэнээччитэ Максим быһа лииньийэ кэмигэр төлөпүөннээн, Ил Дархантан креативнай үөрэх туһунан ыйыталаста. Ил Дархан кэлин ыччат, чуолаан оскуола үөрэнээччилэрэ креативнай индустрияны сэҥээрэллэрэ үрдээн эрэрин бэлиэтээтэ. — Биһиги эрэгийиэммит билигин креативнай индустрияҕа биир бастыҥнар кэккэлэригэр сылдьар. Бу инники күөҥҥэ тахсыыны дьон хааччыйар. Креативнай индустрия салаатыгар каадыры бэлэмнээһин биһиги өрөспүүбүлүкэбит атыттартан уратытын көрдөрөр. …

“Креативнай идэҕэ ханна үөрэнэбин?” Читать полностью »

Дрону — олоххо-дьаһахха

Бүгүн СӨ Ил Дарханын “Быһа лииньийэтигэр” дрону туһаныыны кэҥэтиини интэриэһиргээтилэр. Айсен Николаев бу боппуруоска тохтууругар олоххо-дьаһахха туһанан эрэллэрин чопчулаата. Ол курдук, холобура, Степан Саргыдаев баһылыктаах Чурапчы улууһугар тыа хаһаайыстыбатын култууратын ылыыга туһаныахтара. “Сахалар бастаан ыаллара хайдах дьаһаналларын көрөр идэлээхтэр. Степан Анатольевич баһылыктаах улуус үчүгэй түмүгү ситистэҕинэ, бу уопуту атыттар да туһаныахтара”, — диэн эрэнэрин биллэрдэ …

Дрону — олоххо-дьаһахха Читать полностью »

Хаарбах дьиэттэн көһөрүү

Ил Дархан «Быһа лииньийэтин» кэмигэр  “Хаарбах дьиэттэн көһөрүү” бырагыраама бастакы түһүмэҕэр түбэспит дьон өссө да көһүөхтээх дьиэлэрэ Нерюнгрига киирэ илигин, хаһан киириэҕин туһунан  ыйыттылар. Хомойуох иһин,  бастакы түһүмэххэ – 2017 сыл тохсунньу 1 күнүгэр диэри —  бу бырагырааманан тутуллуохтаах 16 дьиэ киирбэккэ турар. “Ситэ тутуллубакка хаалбыт дьиэлэр араас оройуоннарга бааллар, биричиинэлэрэ араас. Үлэлии сатыыр хампаанньаларга …

Хаарбах дьиэттэн көһөрүү Читать полностью »

9-с кылааһы бүтэрээччи аҥаара кэллиэскэ туттарса барар

Саха сиригэр орто анал үөрэх систиэмэтэ хайдах уларыйар, өссө туох кыаҕы биэриэй диэн ыытааччы «Быһа лииньийэ» кэмигэр Ил Дархантан ыйытта. — Кэлин орто анал үөрэххэ дойду үрдүнэн улахан уларыйыы киирдэ. Билигин онноооҕор Москваҕа 9-с кылааһы бүтэрээччилэр аҥаардара кэллиэскэ туттарсар барар. Оҕолор оробуочай идэлэри ылан, улахан хамнаһы аахсар баҕалаахтар. Тоҕо? Билигин оробуочай идэ ирдэнэр. Биһиги өрөспүүбүлүкэбитигэр …

9-с кылааһы бүтэрээччи аҥаара кэллиэскэ туттарса барар Читать полностью »

Тутууга былырыыҥҥы көрдөрүүнү ситиһэргэ дьулуһаллар

Былырыын 809 тыһ. кв.м. олорор дьиэ тутуллубута. Быйыл дойду үрдүнэн тутуу тэтимэ араас биричиинэнэн намтаан турар кэмигэр, Саха сиригэр 690 тыһ.кв.м. олорор дьиэни үлэҕэ киллэрии былааҥҥа турар. Оттон тутааччылар кэтэх дьиэни тутуунан тэҥнээн биэрдэххэ, былырыыҥҥы көрдөрүүгэ да тахсыахха сөп, дииллэр. Быһа лииньийэ кэмигэр Ил Дархан территорияны кэлимник сайыннарыы Дьокуускайга да, улуустарга да быдан көдьүүстээҕин тоһоҕолоон …

Тутууга былырыыҥҥы көрдөрүүнү ситиһэргэ дьулуһаллар Читать полностью »

Уус Маайаҕа ботуруону сокуоннайа суох харайбыт киһи көҥүлэ хааччахтанна

Саха Өрөспүүбүлүкэтин Уус Маайатааҕы оройуоннай суутун бириигэбэринэн олохтоох киһи РФ Холуобунай кодексатын 222-с ыстатыйатын 1 чааһынан (сэп-сэбиргэли, ботуруону сокуоннайа суох тутуу) буруйдааҕынан билиннэ. Суут быһаарбытынан, 2019 сыллаахха сууттанааччы өлбүт аймаҕын кыбартыыратыттан нарезной саа 16 ботуруонун ылан баран, бэйэтин дьиэтигэр уура сылдьыбыт. Ол эрээри, «Сэп-сэбиргэл туһунан» (Об оружии) сокуон ирдэбилинэн, киниэхэ сааны уонна ботуруону атыылаһарга эбэтэр …

Уус Маайаҕа ботуруону сокуоннайа суох харайбыт киһи көҥүлэ хааччахтанна Читать полностью »

Арассыыйа Дьоруойа Алексей Петровы тиһэх суолугар атаарар хамыыһыйа тэрилиннэ

Саха Өрөспүүбүлүкэтин Ил Дархана Айсен Николаев дьаһалынан Арассыыйа Федерациятын Дьоруойа Алексей Петровы тиһэх суолугар атаарары тэрийэр бырабыытылыстыба хамыыһыйата тэрилиннэ. Бу туһунан ТАСС ааҕыныстыбаҕа Ил Дархан уонна Бырабыытылыстыба Дьаһалтатын салайааччыта, хамыыһыйа бэрэссэдээтэлэ Георгий Михайлов иһитиннэрдэ. «Саха Өрөспүүбүлүкэтин Ил Дархана Айсен Николаев быһаарыытынан Арассыыйа Федерациятын Дьоруойа Алексей Рафаэлович Петровы тиһэх суолугар атаарарга анаммыт бырабыытылыстыба хамыыһыйата тэрилиннэ. Хамыыһыйа …

Арассыыйа Дьоруойа Алексей Петровы тиһэх суолугар атаарар хамыыһыйа тэрилиннэ Читать полностью »

Ыам ыйынааҕы бырааһынньыктар иннилэринэ оҕо босуобуйаларын эрдэ түһэриэхтэрэ

Социальнай пуонда ыам ыйынааҕы бырааһынньыктар иннилэринэ оҕо босуобуйаларын уонна биэнсийэлэри болдьоҕун иннинэ ыытыаҕа. Бу туһунан муус устар 23 күнүгэр Соцпуонда пресс-сулууспата  иһитиннэрдэ. Дьэи кэргэттэр ыам ыйын 3 күнүгэр диэри төлөнүөхтээх босуобуйалары барытын муус устар 29–30 күннэригэр ылыахтара. Ол иһигэр киирэллэр: 17-гэр диэри саастаах оҕолорго уонна хат дьахталларга биир кэлим босуобуйа (единое пособие); үлэлээбэт төрөппүттэргэ оҕо …

Ыам ыйынааҕы бырааһынньыктар иннилэринэ оҕо босуобуйаларын эрдэ түһэриэхтэрэ Читать полностью »