Саха сирэ

Бу күннэргэ Москва куоракка Арассыыйа дьахталларын сойууһун пуорумугар Саха сириттэн айар куттаах маастардар, этно-бөлөхтөр уонна култуура үлэһиттэрин улахан дэлэгээссийэтэ үрдүк таһымнаахтык кыттан кэллэ. Норуоттар сомоҕолоһууларын уонна Култуура сылларын чэрчитинэн ыытыллыбыт тэрээһин туһунан Нам улууһуттан  Лариса Тимофеева маннык сырдатта: — Пуорумҥа Нам, Хаҥалас, Сунтаар, Таатта, Мэҥэ Хаҥалас, Дьааҥы, Анаабыр, Аллараа Халыма, Ньурба, Өлүөхүмэ, Алдан, Ленскэй улуустарыттан …

Саха дьахталлара Москваҕа айар үлэлэрин билиһиннэрдилэр Читать полностью »

Бүгүн Ил Түмэн пленарнай мунньаҕар «Географическай эбийиэктэр ааттарын туһунан» Федеральнай сокуон 7-9 ыстатыйаларыгар, «Саха Өрөспүүбүлүкэтин сиригэр-уотугар географическай эбийиэктэргэ ааттары иҥэрэр туһунан эбэтэр географическай эбийиэктэр ааттарын уларытар туһунан этиилэри көрүү бэрээдэгин туһунан» көрүлүннэ. Онно Сунтаар улууһун Сиэйэ сэлиэнньэтин аатын «село Шея» диэни «село Сиэйэ» диэҥҥэ уонна Сиэйэ нэһилиэгин аатын «Шеинский наслег» диэни «Сиэйэнский наслег» диэҥҥэ уларытар …

Сиэйэ нэһилиэгэ диэн аны сахалыы суруллар буолуоҕа Читать полностью »

Ил Түмэн спикерэ Алексей Еремеев мунньах түмүгүн иһитиннэрдэ: “Бэбиэскэҕэ 29 боппуруос баар этэ, бастакы барылларыгар көрүллэр, иккис, үһүс ааҕыыларын барар сокуоннар бааллар. Ону таһынан балачча элбэх уурааҕы көрдүбүт. Счетнай палаата 2025 сыллааҕы отчуотун үлэтин-хамнаһын көрдүбүт. Счетнай палаата судаарыстыбаннай быраагырамаларбыт өрөспүүбүлүкэ бүддьүөтүттэн хайдах ороскуоттаммыттарын, үп-харчы хайдах туттуллубутун хонтуруоллуур уорган. Дьокутааттар да, кэмитиэттэр да Счетнай палаата үчүгэйдик …

VII-c ыҥырыылаах Ил Түмэн пленарнай мунньаҕын үлэтин түмүктээтэ Читать полностью »

Арассыыйаҕа эр киһи иһин кээмэйэ 94 сантиметрга тиийдэҕинэ, киниэхэ «абдоминальнай уойуу» (иһинэн уойуу) диагноһын туруораллар. Бу туһунан РИА Новости эр дьону уонна дьахталлары диспансеризациялааһыҥҥа сүбэлэргэ тирэҕирэн иһитиннэрэр. Бу докумуону РФ Доруобуйа харыстабылын министиэристибэтэ 2026 сыл олунньутугар бигэргэппитэ. Докумуоҥҥа этиллэринэн, ис тулатын кээмэйин киһи туран эрэн, холкутук тыына турдаҕына сантиметрдаах лиэнтэнэн кэмниэхтээхтэр, маныаха лиэнтэни киһи киинин …

Эр киһиэхэ уойуу диагноһа иһин кээмэйиттэн туруоруллар Читать полностью »

Эмтээх үүнээйини хомуйарга туспа быраабылалардаах. Ону тутустахха эрэ, үүнээйи туһалаах бэссэстибэлэрин хаалларабыт уонна айылҕаҕа улахан хоромньу тахсыбат. Үүнээйини хомуйан баран, 2-3 чааһынан хатара ууруохтаахпыт. Ол иннинэ наардыыбыт: саһарбыт, түүнүгүрбүт, хараарбыт, ыалдьыбыт сэбирдэхтэрин быраҕабыт, атын үүнээйилэртэн араарабыт. Сорох үүнээйилэри ыраас ууга сайҕаан ылабыт: кучу чэй сэбирдэхтэрин, отон угун, о.д.а., тоҕо диэтэр, быыллаах буолаллар. Ыраас таҥаска, кумааҕыга …

СҮБЭҺИТ: Үүнээйини сөпкө хатарабыт Читать полностью »

Элбэх кыбартыыралаах дьиэлэргэ олорор дьон болкуоҥҥа эргэ миэбэли уурар-харайар буоллахтарына, 15 тыһыынча солкуобайга диэри ыстарааптаныахтарын сөп. Бу туһунан РФ Уопсастыбаннай балаататын сокуон барылларыгар уопсастыбаннай эспэртииһэни оҥорор хамыыһыйатын чилиэнэ Евгений Машаров эппитигэр олоҕуран, «РИА Новости» иһитиннэрэр. Эспиэр этэринэн, эргэ мал-сал, холобур, алҕас быраҕыллыбыт табах тобоҕуттан түргэнник умайыан сөп. Ону таһынан, эргэ малынан-салынан туолбут болкуон, өскөтүн дьиэҕэ …

Болкуоҥҥа эргэ миэбэли уурбуттар ыстарааптаныахтара Читать полностью »

Быйылгы сылга судаарыстыбаннай пуонда филиалыгар 7 тыһыынча кэриҥэ сайабылыанньа киирдэ. Онтон 84 %-гар үтүө быһаарыы булулунна, оттон ордубут боппуруостар үлэҕэ сылдьаллар. Бу туһунан байыаннай дьайыы кыттыылаахтарын өйүүр «Аҕа дойдуну көмүскээччилэр» судаарыстыбаннай пуонда Саха Өрөспүүбүлүкэтинээҕи филиалын салайааччыта Алексей Александров иһитиннэрдэ. «Биһиги филиалбыт байыаннай дьайыылар бэтэрээннэригэр, байыаннай эпэрээссийэҕэ өлбүт уонна сураҕа суох сүппүт дьон дьиэ кэргэттэригэр көмөнү …

«Аҕа дойдуну көмүскээччилэр» пуондаҕа 7 тыһ. кэриҥэ сайабылыанньа киирдэ Читать полностью »

Кулун тутар 25–28 күннэригэр Мииринэй куоракка АЛРОСА хампаанньа өйөбүлүнэн 19–22 саастаах юниордарга буоксаҕа Уһук Илиннээҕи федеральнай уокурук первенствота буолуоҕа. Күрэхтэһии РСФСР уонна САССР үтүөлээх тириэньэрэ Радий Бугашеев сырдык аатыгар уонна Саха сиригэр буокса сайдыытын 70 сылыгар ананар. Бу туһунан АЛРОСА пресс-сулууспата иһитиннэрэр. Уһук Илин саамай күүстээх боксердарын киирсиилэрин «Алмазный край» медиа-хампаанньа быһа биэриитигэр көрүөххэ сөп. …

Мииринэйгэ юниордарга буоксаҕа Уһук Илиннээҕи первенствота буолуоҕа Читать полностью »

Ил Түмэн пресс-сулууспата иһитиннэрэринэн, парламент уочараттаах мунньаҕын биир сүрүн боппуруоһунан дьокутаат Александр Иванов* боломуочуйатын болдьоҕун иннинэ тохтотуу буолуоҕа. Маныаха олунньу 27 күнүгэр дьокутааты омук агеннарын (иностранный агент) реестригэр киллэрбиттэрэ төрүөт буолла. «РФ субъектарыгар аһаҕас былаас тэриллиитин уопсай бириинсиптэрин туһунан» федеральнай сокуон 19-с ыстатыйатын 21-с чааһыгар сөп түбэһиннэрэн, омук агенын статуһун ылыы дьокутаат боломуочуйатын болдьоҕун иннинэ …

Ил Түмэн дьокутаат Александр Иванов* боломуочуйатын болдьоҕун иннинэ тохтотуу боппуруоһун көрүөҕэ Читать полностью »

Кулун тутар 19-21 күннэригэ Өлөөн улууһун Кирбэй нэһилиэгин 85 сылыгар, “Өлөөн”  сопхуос 65 сылыгар аналлаах табаһыттар сүлүөттэригэр Сунтаар улууһуттар уопсастыбаннай түмсүүлэртэн мустаммыт, 12 буолан баран ыалдьытаан кэллибит. Аһара үчүгэй тэрээһин буолла. Ол курдук, Харыйалаах кулуубугар иистэнньэҥнэр, маастардар улахан быыстапката тардыллыбыта көрүөхтэн кэрэ көстүү. Онтон урут уонна билигин үлэлээн ааспыт, үлэлии сылдьар чуум үлэһиттэрин, табаһыттары   ыҥыртаан, …

Өлөөҥҥө таба сүлүөтүгэр сырыттыбыт Читать полностью »