Саха сирэ

Кыайыы ыһыахтара

1945 сыл ыам ыйын 14 күнүгэр хомуньуус баартыйа Саха уобаластааҕы кэмитиэтин бюротугар «Саха омук бырааһынньыгын – ыһыаҕы 1945 с. тэрийэн ыытар туһунан» диэн боппуруос дьүүллэһиллибитэ. Дойдуларыгар төннөн кэлбит байыастары, тыылга кыайыыны уһансыбыт үлэһиттэри чиэстиир Кыайыы ыһыаҕын тэрийэргэ быһаарбыттар. Этиини обком чилиэнэ, аҕытаассыйа уонна бырапагаанда сэкирэтээрэ А. И. Захаров киллэрбит. Бюро уурааҕар «Саха норуотун ускуустубатын уонна култууратын салгыы …

Кыайыы ыһыахтара Читать полностью »

Кыайыы Оһуокайа

Ыам ыйын 9 күнүгэр Кыайыы болуоссатыгар  үгэс быһыытынан  ыытыллар Оһуокайбыт үрдүк таһымнаахтык барда. Үс көлүөнэ этээччилэр: аҕа саастаах, ыччат уонна оскуола үөрэнээччилэрэ күнүс 1 ч. 15 мүнүүтэттэн 17 ч. 30 мүнүүтэҕэ диэри биир да тохтобула суох Оһуокай түһүлгэтэ буолла. Үтүөлээх этээччи Мария Иванова үөрэнээччилэрэ Оля Мухоплева, Уля Егорова, Витя Васильев, культурнай сырдатар колледж үһүс курсун …

Кыайыы Оһуокайа Читать полностью »

Биллиилээх снайпер Иван Кульбертинов пааматынньыгар сибэкки уурдулар

Улуу Кыайыы күнүгэр уһулуччулаах снайпер, Аҕа дойду Улуу сэриитин кыттыылааҕа Иван  Кульбертинов пааматынньыгар биир дойдулаахтара – Өлүөхүмэ улууһуттан төрүттээхтэр сибэкки уурдулар, ахтан-санаан аастылар. Иван Николаевич Кульбертинов сэриигэ 1942 сыл от ыйыгар ыҥырыллыбыта. 23‑с аналлаах хайыһардьыттар биригээдэлэрин састаабыгар киирэн бастакы бойобуой сүрэхтэниини ааспыта. Итинтэн салгыы тохтобула суох уотунан уһуурар, хаан тохтуулаах кирбиигэ сылдьыбыта, снайпер быһыытынан киэҥник …

Биллиилээх снайпер Иван Кульбертинов пааматынньыгар сибэкки уурдулар Читать полностью »

Кыайыы күнэ – Кырдьаҕас “Кыым” балаһаларыгар

Ыам ыйын 9 күнэ. Улуу Кыайыы өрөгөйдөөх күнэ. 1418 күнү-түүнү быһа барбыт уоттаах сэрии биһиги норуоппут кыайыытынан түмүктэммит күнэ. Бу харах уулаах өрөгөйдөөх бырааһынньыгы норуот хайдахтаах курдук дьоллонон көрсүбүтэ. “Кыым” хаһыат ыам ыйын 10 уонна 13 күнүнээҕи нүөмэрдэригэр үйэтийэн хаалбыт. Ыам ыйын 9 күнүн Кыайыы бырааһынньыгынан биллэрэр туһунан ССРС Верховнай Советын Президиумун Ыйааҕа Немецкэй-фашистскай талабырдьыттары утары …

Кыайыы күнэ – Кырдьаҕас “Кыым” балаһаларыгар Читать полностью »

Саха сиригэр өссө 66 бэтэрээн дьиэтин өрөмүөннүүрүгэр матырыйаалынай көмөнү ылла

Аҕа дойду Улуу сэриитин бэтэрээннэрин олорор усулуобуйаларын тупсарыыга матырыйаалынай көмө 2008 сылтан оҥоһуллар. Быйыл маннык көмө 2 мөлүйүөнтэн тахса солкуобай суумаҕа 66 бэтэрээҥҥэ оҥоһулунна. Оттон 2025 сылга 11 мөл. солкуобай кэриҥэ суумалаах көмөнү 326 киһи ылбыта диэн Саха сирин Үлэҕэ уонна социальнай сайдыыга министиэристибэтигэр иһитиннэрдилэр. Саха сиригэр аҕам саастаах дьону өйүүр үлэ Арассыыйа Бэрэсидьиэнэ Владимир …

Саха сиригэр өссө 66 бэтэрээн дьиэтин өрөмүөннүүрүгэр матырыйаалынай көмөнү ылла Читать полностью »

Сулустаан Заболоцкай: «Ыччат баҕатын учуоттаан үлэлиибит»

2025 сыл ахсынньы 15 күнүгэр Дьокуускай куоракка “Патриот” ыччат элбэх хайысхалаах киинэ Ил Дархан Айсен Николаев сорудаҕынан аһыллыбыта. Киин ыччаты патриоттуу тыыҥҥа иитии бары көрүҥнэрин сүрүннүүр, ыччат көҕүлээһиннэрин өйүүр, кинилэр  уопсастыба олоҕор көхтөөхтүк кыттар эйгэлэрин  тэрийэр аналлаах.  — Сулустаан Владимирович, Ил Дархаммыт Айсен Николаев эн байыаннай дьайыыттан кэлээккин кытары “Патриот” кииҥҥэ салайааччынан анаабыта. Үлэни саҕалааһын кэмнэрин …

Сулустаан Заболоцкай: «Ыччат баҕатын учуоттаан үлэлиибит» Читать полностью »

Дьокуускайга бастыҥ юнармейскай этэрээти быһаардылар

Дьокуускайга үһүс сылын субуруччу бастыҥ юнармейскай этэрээтинэн Марха 1 №-дээх оскуолатын Н.Т. Слепцов аатынан этэрээтэ ааттанна. Ыам ыйын 8 күнүгэр Кыайыы болуоссатыгар «Биһиги — Улуу Кыайыы нэһилиэнньиктэрэбит» («Мы — наследники Великой Победы») бүтүн Арассыыйатааҕы аахсыйа чэрчитинэн юнармейскай этэрээттэр үөрүүлээхтик хаамтылар уонна Кыайыы Знамятын куоппуйатын туттардылар. Н.Т. Слепцов аатынан этэрээт Дьокуускай юнармейскай этэрээттэрин уонна байыаннай-патриотическай кулууптарын …

Дьокуускайга бастыҥ юнармейскай этэрээти быһаардылар Читать полностью »

Түөкүттэр байыаннай дьайыы бэтэрээннэригэр аналлаах каадыр бырагырааматын сымыйа саайтын оҥорбуттар

Кыайыы күнүн көрсө түөкүттэр патриоттуу тиэмэни туһанан дьону албынныы сатыыллара элбиир. Албыннааччылар «Поддержим героев» («Дьоруойдары өйүөҕүҥ») диэн сымыйа бырагырааманы толкуйдаан, оскуолаларга уонна сонуннары тарҕатар сириэстибэлэргэ сурук ыыталлар. Муус устар 29 күнүгэр буруйу оҥорооччулар байыаннай дьайыы кыттыылаахтарыгар аналлаах «Время героев»  федеральнай каадыр бырагырааматын «игирэ» саайтын оҥорбуттар. Бу сымыйа ресурс «Поддержим героев» диэн албын бырагырааманы киэҥник сырдата  …

Түөкүттэр байыаннай дьайыы бэтэрээннэригэр аналлаах каадыр бырагырааматын сымыйа саайтын оҥорбуттар Читать полностью »

Дьокуускай үөрэнээччитэ Дж.Кл. Максвелл аатынан олимпиада муҥутуур кыайыылааҕынан буолла

Дьокуускай куорат үөрэнээччитэ Тимур Местников муус устар 21–24 күннэригэр Москваҕа ыытыллыбыт физикаҕа Дж.Кл. Максвелл аатынан олимпиада муҥутуур кыайыылааҕынан буолла. Ахсыс кылаас үөрэнээччитэ урукку өттүгэр ханна да көрсүбэтэх уустук сорудахтарын толорон, 100 баалтан 91,6 баалы ылла. «Сорудахтар олус уустук этилэр, манныктары оскуола да бырагырааматыгар, атын да олимпиадаларга көрсүбэтэҕим. Экспериментальнай туур бастакы сорудаҕа өйбөр хатанан хаалбыт, маҥнай …

Дьокуускай үөрэнээччитэ Дж.Кл. Максвелл аатынан олимпиада муҥутуур кыайыылааҕынан буолла Читать полностью »

Олох умсулҕана

Үлэ уонна тыыл бэтэрээнэ, Саха Өрөспүүбүлүкэтин үтүөлээх бырааһа, ССРС доруобуйатын харыстабылын туйгуна, Өлүөхүмэ улууһун бочуоттаах гражданина, сахалартан бастакы эндокринолог быраас Корнилова Анна Афанасьевна олоҕун туһунан кэпсээн. Олох диэн Үрдүк Айыы кэрэ бэлэҕэ киһиэхэ биирдэ кэлэр.  Бу бэлэҕи киһи хайдах олорон ааһара, үксүн киниттэн бэйэтиттэн сүдү тутулуктаах. Олоҕу ыраҥалаан, сыаналаан көрүү олох олоруллубут кэрдииһин улахан омурҕаныгар …

Олох умсулҕана Читать полностью »