Эмтээх үүнээйини хомуйарга туспа быраабылалардаах. Ону тутустахха эрэ, үүнээйи туһалаах бэссэстибэлэрин хаалларабыт уонна айылҕаҕа улахан хоромньу тахсыбат.
Үүнээйини хомуйан баран, 2-3 чааһынан хатара ууруохтаахпыт. Ол иннинэ наардыыбыт: саһарбыт, түүнүгүрбүт, хараарбыт, ыалдьыбыт сэбирдэхтэрин быраҕабыт, атын үүнээйилэртэн араарабыт.
Сорох үүнээйилэри ыраас ууга сайҕаан ылабыт: кучу чэй сэбирдэхтэрин, отон угун, о.д.а., тоҕо диэтэр, быыллаах буолаллар. Ыраас таҥаска, кумааҕыга (суруга суох буолуохтаах) тэнитэн, куурда уурабыт. Хаһан да хаһыакка уурбат буолуҥ, кырааската иҥиэн сөп.
Хомуйан баран, суумкаҕа, бакыакка хаалларыллыбат, хонноруллубат. Аҕыйах чааһынан буорту буолар. Онон ойууртан, хонууттан кэлээт да, дьаһайыллар. Сөпкө куурдуллубут үүнээйи өҥүн илдьэ хаалар, сыттаах буолар. Куурар кэмигэр күн көрүө суохтаах, туһалаах бэссэстибэлэрэ сүтэллэр.
Үүнээйини хайдах сиргэ куурдулларый? Салгыннаах, күнтэн хаххалаах, сиигирбэт, үөннэр, кутуйахтар киирбэт сирдэригэр. Аһаҕас долбуурдаах мас ыскаапка ыраас кумааҕы, натуральнай таҥас үрдүгэр тэнитэ уураллар, эбэтэр, сиэккэлэргэ ууран, үөһэ ыйыыллар. Эбэтэр, холбуу баайан баран, истиэнэҕэ ыйаан кэбиһэллэр. Күн аайы көрөн, хамсатан, эргитэн биэрэн иһиллэр. Үүнээйилэри тус-туспа куурдуллар, хас да көрүҥү булкуйуллубат. 2-5 хонугунан хаппыт буолар, ону сыа-сым курдук тутан, хоруопкаларга, мөһөөччүктэргэ уган, харайан кэбиһиллэр.
Үүнээйини сиргэ ууран, салгына тиийбэт, быыллаах, сыттаах, хиимийэ бэссэстибэлэрэ баар сирдэригэр хатарыллыа суохтаах. Ардахтаах, сииктээх, күһүҥҥү кэмҥэ оттуллар дьиэҕэ, эбэтэр, духуопкаҕа, сушилкаҕа хатарыллар.
Духуопка мөлтөх уокка холбонуохтаах — 40 кыраадыс итиигэ хас да чаас устата, булкуйан ыла-ыла, хатарыллар. С битэмииннээх үүнээйилэри — дөлүһүөнү, хаптаҕаһы, күлүүкүбэни 80-90 кыраадыс итиигэ түргэн соҕустук хатарыллар. Мөлтөх уокка, бытаан хатарыыга С битэмиин түргэнник сүтэр.