Саха Өрөспүүбүлүкэтэ дьон-сэргэ дьиэлэнэригэр үлэтинэн, дьиэни тутуунан Уһук Илин федеральнай уокурук эрэгийиэннэригэр бастакы миэстэҕэ сылдьар. «Востокгосплан» ФАНУ эспиэртэрин чахчытынан, былырыын эрэгийиэҥҥэ бу хайысхаҕа үлэ көрдөрүүтэ 78% тэҥнэспит.
Саха сирин таһынан, лидердэр кэккэлэригэр Сахалин уонна Магадан уобаластара (77-лии %), ЕАУо (76%), Камчатка кыраайа (71%), Чукотскай АУо (67%) уонна Бурятия Өрөспүүбүлүкэтэ (66%) бааллар. Приморскай кыраайга уонна Амур уобалаһыгар көрдөрүү 55% тэҥнэһэр, Хабаровскай кыраайга уонна Забайкальскай кыраайга — 61-дии бырыһыан.
Олорор дьиэ тутуута эбиллиитигэр, дьоҥҥо-сэргэҕэ кыаллымтыа буоларыгар биир сүрүн төрүөтүнэн, РФ Бэрэсидьиэнэ Владимир Путин көҕүлээбит “Уһук Илин уонна Арктика ипотеката” бырагыраама буолар. Саха сирэ тустаах бырагырааманы олоххо киллэриинэн эмиэ инники күөҥҥэ сылдьар. Бу сыл кулун тутар 30 күнүнээҕи туругунан, өрөспүүбүлүкэ Уһук Илин уокурукка, кирэдьиит биэриитин ахсаанынан Приморскай кыраай кэнниттэн иккис миэстэҕэ сылдьар. Бырагыраама эрэгийиэҥҥэ үлэлиэҕиттэн 179,3 млрд. солк. уопсай суумалаах 33 735 ипотека кирэдьиитэ бэриллибит, ол иһигэр быйыл – 6,4 млрд. солк. суумаҕа 1 060 кирэдьиит.
Бырагыраамаҕа кыттыыга бэйэтин уопутун Дьокуускай куорат олохтооҕо Нюргуяна Иванова кэпсээтэ. “Уһук Илин ипотека” көмөтүнэн уолбун кытта олорор усулуобуйабытын тупсардыбыт, кыра эргэ кыбартыырабытыттан саҥа дьиэҕэ көстүбүт. Олорор сирбит тупсаҕай — хас даҕаны оҕо оонньуур былаһаакката, аттыбытыгар уһуйаан, оскуола баар. Саамай сүрүнэ, манна оҕолоох эдэр ыал элбэх. Уолум Дамир оҕолору кытта түргэнник доҕордосто, ыкса ыалларбытын да кытта эйэлээхпит, түмсүүлээхпит”, – диэн куорат поликлиникатын үлэһитэ Нюргуяна Иванова бэлиэтиир.
Эрэгийиэҥҥэ олорор дьиэни тутуу үлэтэ дойду Бэрэсидьиэнэ Владимир Путин көҕүлээбит “Инфраструктура для жизни” национальнай бырайыак чэрчитинэн, ону тэҥэ, “Биир ньыгыл Арассыыйа” баартыйа норуот бырагырааматын балаһыанньатыгар олоҕуран ыытыллар.
Бу туһунан Ил Дархан уонна Бырабыыталыстыба пресс-сулууспата суруйар. Сиһилии манна ааҕыҥ.