Бүгүн Дьокуускайга Федерация Сэбиэтин экэниэмикэ бэлиитикэтигэр кэмитиэтин көһө сылдьар мунньаҕа буолан ааста. Мунньахха Саха сирин социальнай-экэнэмиичэскэй сайдыытын боппуруоһун көрдүлэр.
Сенатордар бүгүн сарсыардаттан өрөспүүбүлүкэ киин куоратын стратегическай эбийиэктэрин бэйэлэрэ кэрийэн көрдүлэр, күн иккис аҥаарыгар өрөспүүбүлүкэ министиэристибэлэрин, биэдэмэстибэлэрин салайааччыларын кытары федеральнай бырагыраамалар олоххо киириилэрин дьүүллэстилэр. Федерация Сэбиэтин экэнэмиичэскэй бэлиитикэҕэ кэмитиэтин көһө сылдьар мунньаҕын түмүгүнэн Ил Дархан Айсен Николаев уонна кэмитиэт бэрэссэдээтэлэ Андрей Кутепов Саха сирин сайдыытын кэскилин уонна бүтүн Уһук Илин суолталарын туһунан суруналыыстарга кэпсээтилэр.
Кэмитиэт бэрэссэдээтэлэ Саха сирин сайдыытын үрдүктүк сыаналаата.
«Биһиги бүтэһигин Саха сиригэр 2019 сыллаахха сылдьыбыппыт. Сүрүн боппуруоһунан глобальнай инфраструктура бырайыага, Өлүөнэ өрүһү туоруур муоста тутуллуутун боппуруоһа этэ. 2020 сыллаахха куонкурус ыытыллыбыта. Биһиги бүгүн бу бэртээхэй тутуу эбийиэгэр тиийэн үлэ кыраапыгынан баран иһэрин көрдүбүт. Маннык баараҕай тутууну тутуу күүскэ сайдыбыт аҕыйах эрэ сиригэр кыайар кыахтаахтар. Бу муоста – өрөспүүбүлүкэ тэтимнээхтик сайдарын көрдөрөр. Бырабыыталыстыба амбицията олоххо киирэрин көрөбүт. Бүгүн биһиги Жатайдааҕы судоверфька – өрүс суудунатын тутар стратегическай тэрилтэҕэ сырыттыбыт. Бу логистикаҕа уонна тырааныспарка киэҥ хардыы оҥоһуллубутун сабаҕалыыр төрүөтүнэн буолар. Демографическай балаһыанньа эмиэ үөрдэр, ону тэҥэ социальнай хааччыйыы, үөрэх уонна дьиэ-уот усулуобуйата олус үчүгэй. Өрөспүүбүлүкэ баһылыга бары боппуруостары ааҕа билэр. Ол эрээри ордук 15-тэн 50 мөлүйүөн туоннаҕа диэри тиэйэр былааннаах тимир суол салаатын бырайыагын бэлиэтиэхпин баҕарабын. Бу ураты бырайыак. Амур уобалаһын кытта икки субъект экспортнай хайысхаларын тутуохтарын уонна үлэ саҥа ырыынактарын тэрийиэхтэрин сөп. Онон өрөспүбүлүкэ кыаҕа сүҥкэн», — диэтэ Андрей Кутепов.
Онтон Ил Дархан Айсен Николаев Федерация Сэбиэтин кытары бииргэ үлэлээһин бөҕөргүүр диэн иһитиннэрдэ. Өрөспүүбүлүкэ баһылыга быйылгы мунньах парламент үөһээ балаататын кытта өр сыллаах үлэ уонна быһаччы кэпсэтии түмүгэ буоларын санатта.
«2019 сыллаахха Андрей Викторович салалтатынан анал мунньах буолбутугар кэккэ боппуруостары көрбүппүт. Оччолорго Федерация Сэбиэтин таһымыгар көтөҕөргө этии киллэриллибитэ уонна үс сылынан, ахсынньыга, Саха сирин социальнай-экэнэмиичэскэй сайдыытыгар көмөлөһөр туһунан историческай уураах ылыллыбыта. Бастакы пуунунан Өлүөнэ муостатын тутууну өйөөһүн, элбэх боппуруоһу быһаарарга көмөлөспүтэ. Ол кэмтэн уураах толоруллар, үгүс пууннар олоххо киирдилэр. Бүгүҥҥү көһө сылдьар мунньах биһиэхэ федеральнай таһымҥа боппуруостары салгыы сайыннарар кыаҕы биэриэ диэн эрэнэбин. Бүгүҥҥү мунньахха видеоконференция сибээһин нөҥүө федеральнай министиэристибэлэр бары кэриэтэ кытыннылар – ОДьКХ-тан демографическай бэлиитикэҕэ тиийэ боппуруостары дьүүллэстибит. Сенатордар биһиги өрөспүүбүлүкэбит боппуруостарыгар дириҥник билэллэрэ үөрдэр. Маныаха кэмитиэт бэрэссэдээтэлин бастакы солбуйааччы, биир дойдулаахпыт Игорь Тресков өр сылларга Москва уобалаһыттан сенаторынан үлэлиирэ эмиэ көмөлөһөр. Биһиги ураты усулуобуйалаахпытын өйдөөһүн дойдуга да, өрөспүүбүлүкэҕэ да көдьүүстээх быһаарыылары ылынар кыаҕы биэрэр. Федерация Сэбиэтин кытта бииргэ үлэлээһин сибээһи бөҕөргөтүөҕэ эрэ», — диэтэ Айсен Николаев.
Мунньахха Федерация Сэбиэтин кэмитиэтэ Саха сиригэр таарыллыбыт боппуруостары чугастааҕы кэмҥэ дьүүллэһиигэ бэйэтин кыраапыгар киллэрбитэ этилиннэ. Онно Өлүөнэ өрүһү туоруур муостаны ситэрии, 50 мөл. туоннаҕа тиийэр кыахтаах тимир суол бырайыагын олоххо киллэрии, Амур уобалаһын кытта холбоһуктаах экспортнай логистическай көрүдүөрү тутуу, демография, социальнай хааччыйыы уонна дьиэ-уот усулуобуйатын боппуруостара быһаарыллыахтара.