Олох-дьаһах тула
Дьон күннээҕи олоҕор-дьаһаҕар араас уустуктары көрсөр. Сокуоҥҥа да араас уларыйыылар киирэ тураллар. Ол быыһыгар сорохтору кыстыкка хайдах киирии долгутар. Онон эһиэхэ туһалаах ыйытыыларга хоруйдары таһаарабыт.
Уулаах сиргэ хайдах оттуубут?
— Быйыл сайыҥҥы мотуоктан кыһалҕаны көрүстүбүт. Үксүбүт сүөһүлээх дьоммут. Уулаах сиргэ оттуур уратытын суруйуҥ эрэ.
Дьааҥы улууһун олохтоохторо.
Ыйытыыга биллэр мелиоратор Анатолий Егорович Петров‑Уу Туолата маннык сүбэлиир.
— Уһун, дохсун ардахтан үрэх, үрүйэ, толоон, уолба, намыһах ходуһа ууга барар. Оччоҕо ол сир үрдүк өттүгэр боллоҕор оту тардан бугуллуурга тиийиллэр. Ол-бу сыгынах, чөҥөчөк, дулҕа уо. д.а. үрдүлэригэр ууруллар. Эбэтэр эрдэттэн уу ылыах курдук уонна сииктээх сиргэ “үс атах” туруоруллар. Өкүндүгэ Охонооһой Дайыылап тарыҥ уута тахсар ходуһатыгар “таҕаан” диэни оҥосторо. Бу сөмүйэ саҕа суоннаах уонна онтон да атын модьу тоһоҕо мастар. Устата 30–50 см кэриҥэ, уулаах сиргэ уһун буолар. Биир төбөтүн сүгэнэн уһуктуур үчүгэй. Аҕыйах 1–2 тоһоҕоҕо бугул сүгүн турбат, иҥнэйэр, сороҕор сууллар, тэллэҕэ илийэр. Онон ол мастары тэҥ өрүттээх үс муннуктуу холоон, бугул тэллэҕэ лаппаччы олорорун курдук, сымнаҕас сиргэ харыс кэриҥэ батары үс тоһоҕо үрүт өттүлэрэ тэҥ ньуурга сытарын курдук баттанар. Кытаанах сиргэ кыратык да саайан киллэрбитиҥ бугулу уйар буолла да сөп.
ХААРТЫСКА: HTTPS://WWW.MAGNIFIC.COM/RU