Күөмэй аһыйыыта, кыраадыс тахсыыта, тыын ыгыллыыта, сөтөл уонна сорох түбэлтэҕэ түөс ыарыыта — ойоҕостотуу (пневмония) саҕаланан эрэр бастакы сибикилэрэ буолаллар диэн Приморскай кыраай 1-кы нүөмэрдээх балыыһатын пульмонологияҕа салаатын сэбиэдиссэйэ, быраас-пульмонолог Алина Абдуллина «РИА Новости» иһитиннэрдэ.
«Сыстарбыт күнтэн инкубационнай кэмэ биэс күҥҥэ диэри уһуур. Ити кэмҥэ күөмэй аһыйыыта, субфебрильнай кыраадыс (37–38 кыраадыс), быстах чэпчэкитик сөтөллүү буолуон сөп, онтон ойоҕостотуу төрүөтүттэн кытаанах сөтөлгө кубулуйар», — диэтэ Абдуллина.
Кини эппитинэн, сөтөл хайдаҕа быһаччы ыарыы төрүөтүттэн тутулуктаах: вирустаах, ону таһынан микоплазменнай уонна атипичнай пневмонияҕа сөтөл кураанах уонна тохтообот буолар. Өскөтүн ойоҕостотуу бактерия төрүөттээх буоллаҕына, ириҥэ тарҕанан истэҕин аайы сөтөл өссө күүһүрэр. Инфекция аллара түһэн, тыҥаны эчэтэн бардаҕын аайы, ыалдьыбыт киһи уопсай туруга мөлтүүр.
«Ону таһынан ыалдьыбыт киһи хамсаннаҕына эбэтэр салгын тиийбэт буоллаҕына тыынара ыгылыйар. Сороҕор уһуннук сөтөллүүттэн эбэтэр ыарыы уустугурбутуттан түөс ыарыыта эбиллэр. Ону сэргэ көлөһүн тахсыыта, мөлтөөһүн, аһыыр баҕа намтааһына, үлэлиир дьоҕура түһүүтэ бэлиэтэнэр», — диэн быраас эттэ.
Исписэлиис быһаарбытынан, ойоҕостотуу кэмигэр түөс ыарыыта сүнньүнэн икки төрүөттээх: өрүү сөтөллөртөн тыынар былчыҥнар күүрүүлэриттэн эбэтэр тыҥаны бүрүйэ сылдьар плевра сэбирдэхтэниититтэн. Дириҥник тыын ыллахха ыарыы бэргиэн сөп.
Пневмония эбэтэр ойоҕостотуу диэн тыҥа уонна тыынар систиэмэ ыарыыта. Киһи тыҥата кыракый альвеола диэн ааттаах хабахтартан турар, ол альвеолалар кислород салгынтан хааҥҥа киирэрин хааччыйаллар. Пневмонияҕа ол альвеолалар үлэлэрэ кэһиллэр, онтон сылтаан сатаан кислороду ылбат буолаллар. Сороҕор бу ыарыыны сэбиргэхтэтии диэн ааттааччылар, ол эрэн сэбиргэх диэн тыҥаны бүрүйэ сылдьар ис уонна тас субаны ааттыыллар, ол аата сэбиргэхтэтии диэн плеврит.