Урукку Ньурба күөлүн тула айан суолун оҥорууга көрдүүр-кыраайы үөрэтэр үлэлэр саҕаланнылар. Бу туһунан Ньурбатааҕы түмэл пресс-сулууспата иһитиннэрэр.
XIX үйэ бастакы аҥарыгар диэри билиҥҥи Ньурба куорат оннугар 20 км уһуннаах уонна 10 км кэтиттээх улахан күөл баар буола сылдьыбыта. 1824 сыллаахха күөл уутун Бүлүү өрүскэ түһэрбиттэрэ. Ол түмүгэр 20 тыһыынча кэриҥэ гектар сир босхоломмута. Билигин бу сиргэ Куочай хочото уонна үс нэһилиэк — Ньурбачаан, Сүлэ итиэннэ Октябрьскай оттуур ходуһалара бааллар.
Түмэл волонтердара «Ньурба күөлүн тула суол» диэн быстах ааттаах бырайыак чэрчитинэн Сүлэ нэһилиэгэр сырыттылар. Былыр бу дойдуга, Айыы Тайбыт диэн сиргэ, Бордоҥ, Мэгэдьэк, Ньурбачаан уонна Сүлэ нэһилиэктэрин төрүт ууһа — Түлүөн Ойуун, оттон XIX үйэҕэ — күөл уутун түһэриини салайбыт Савва Мерзоев олоро сылдьыбыттара. Олохтоох кыраайы үөрэтээччилэри, ытык кырдьаҕастары уонна уопсастыбанньыктары кытта көрсүһүү кэмигэр урукку күөл тулатынааҕы кэрэхсэбиллээх сирдэр, олорго сыһыаннаах үһүйээннэр тустарынан кэпсээннэр иһилиннилэр. Бу көрсүһүү кэнниттэн сайыҥҥы кэмҥэ чуолкай сирдэринэн эспэдииссийэлэри тэрийэр былааннанна.
К.Д. Уткин аатынан Ньурбатааҕы Норуоттар доҕордоһууларын түмэлэ Сүлэ дьонугар-сэргэтигэр, «Сүлэ нэһилиэгэ» олохтоох дьаһалта үлэһиттэригэр, «Айыы Тайбыт» култуура дьиэтигэр уонна кыраайы үөрэтээччилэргэ истиҥник, ирэ-хоро көрсүбүттэригэр улахан махталын тиэрдэр.