Кулун тутар ыйыгар Сиргэ Күн уотун дьайыыта хайдах буолуой? ИКИ уонна ИСЗФ РАН күн астрономиятын лабораториятын исписэлиистэрэ чугастааҕы кэмҥэ сабаҕалааһыннарын таһаардылар.
Исписэлиистэр этэллэринэн, кулун тутар 8–11 күннэригэр геомагнитнай турук 3 баалга тэҥнэһиэҕэ. Бу намыһах таһым «от күөх» зонаҕа киирэр. Онон халлаан уларыйыытын уйбат дьон доруобуйаларыгар да, тиэхиньикэ үлэтигэр да биллэр дьайыыта суох буолуоҕа.
Ол эрээри, ый иккис аҥаарыгар турук мөлтүүрэ күүтүллэр. Кулун тутар 12 күнүттэн 20-гэр диэри геомагнитнай хамсааһын күүһүрэн 4 баалга тиийиэҕэ. Бу «саһархай» таһымҥа киирэр уонна Күн магнитосферата күүскэ хамсыырын көрдөрөр. Бу нэдиэлэ ордук кэмҥэ салҕаныаҕа. Халлаан уларыйыытын тулуйбат дьоҥҥо бу кэм ыарахан буолуон сөп.
Кулун тутар 21–22 күннэригэр буурҕа кылгас кэмҥэ мөлтөөн, 3 баалга түһүөҕэ. Ол гынан баран, 23–24 күннэригэр эмиэ күүһүрэрэ күүтүллэр. Ый бүтүүтэ магнитнай буурҕа тохтуохтаах диэн астрономнар сабаҕалыыллар.
Магнитнай буурҕа дьоҥҥо хайдах дьайарый?
«МЕДСИ Premium» киин кардиолога Марина Орлова кэпсээбитинэн, доруобай дьон магнитнай буурҕаны үксүгэр билиммэттэр. Оттон доруобуйалара мөлтөх дьоҥҥо бу кэм улахан истириэһи үөскэтиэн сөп.
Быраас этэринэн, бастатан туран киһи ньиэрбэтин системата эмсэҕэлиир:
- Төбө ыалдьыан сөп;
- Киһи кыыһырымтаҕай буолар;
- Хаан баттааһына түһэр-тахсар;
- Киһи мэйиитэ эргийэр.
Маны таһынан, магнитнай буурҕа кэмигэр киһи утуйарыгар уонна уһуктарыгар эппиэттиир мелатонин гормона аҕыйыыр. Ол түмүгэр киһи уута кэлбэт, долгуйар уонна түргэнник сылайар буолар.
Өссө биир кутталлаах түгэн — тымырдарга хаан сүүрүүтэ бытаарар, онон сүрэх-тымыр ыарыылаах дьоҥҥо тромб үөскүүр куттала улаатар.